|
| |
Kodeks postępowania karnego
 |
Dział XI. Nadzwyczajne środki zaskarżenia
|
Dział
XI. Nadzwyczajne środki zaskarżenia
Rozdział 55. Kasacja
Art. 518 [Odpowiednie stosowanie] Jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie
stanowią inaczej, do postępowania w trybie kasacji stosuje się odpowiednio
przepisy działu IX.
Art. 519 [Przedmiot zaskarżenia] Od prawomocnego wyroku sądu odwoławczego
kończącego postępowanie może być wniesiona kasacja. Przepisu art. 425 § 2 zdanie
drugie nie stosuje się.
Art. 520 [Uprawnienie stron] § 1. Do wniesienia kasacji uprawnione są strony.
§ 2. Strona, która nie zaskarżyła orzeczenia sądu pierwszej instancji, nie może
wnieść kasacji od orzeczenia sądu odwoławczego, jeżeli orzeczenie sądu pierwszej
instancji utrzymano w mocy lub zmieniono na jej korzyść. § 3. Ograniczenie, o
którym mowa w § 2, nie dotyczy uchybień wymienionych w art. 439.
Art. 521 [Szczególne podmioty] Prokurator Generalny, a także Rzecznik Praw
Obywatelskich, może wnieść kasację od każdego prawomocnego orzeczenia sądu
kończącego postępowanie.
Art. 522 [Jednorazowe zaskarżenie] Kasację w stosunku do tego samego oskarżonego
i od tego samego orzeczenia każdy uprawniony może wnieść tylko raz.
Art. 523 [Podstawy] § 1. Kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień
wymienionych w art. 439 lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono
mieć istotny wpływ na treść orzeczenia; kasacja nie może być wniesiona wyłącznie
z powodu niewspółmierności kary.
§ 2. Kasację na korzyść można wnieść jedynie w razie skazania oskarżonego za
przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez
warunkowego zawieszenia jej wykonania. § 3. Kasację na niekorzyść można wnieść
jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania z przyczyn
wskazanych w art. 17 § 1 pkt 3 i 4 oraz z powodu niepoczytalności sprawcy. § 4.
Ograniczenia przewidziane w § 2 i 3 nie dotyczą kasacji:
1) wniesionej z powodu uchybień wymienionych w art. 439,
2) w wypadku określonym w art. 521.
Art. 524 [Termin] § 1. Termin do wniesienia kasacji dla stron wynosi 30 dni od
daty doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem. Wniosek o doręczenie orzeczenia z
uzasadnieniem należy zgłosić w sądzie, który wydał orzeczenie, w terminie
zawitym 7 dni od daty ogłoszenia orzeczenia. Przepis art. 445 § 2 stosuje się
odpowiednio.
§ 2. Terminu do wniesienia kasacji, wskazanego w § 1, nie stosuje się do kasacji
wnoszonej przez Prokuratora Generalnego i Rzecznika Praw Obywatelskich. § 3.
Niedopuszczalne jest uwzględnienie kasacji na niekorzyść oskarżonego wniesionej
po upływie 6 miesięcy od daty uprawomocnienia się orzeczenia.
Art. 525 [Tryb wnoszenia] § 1. Strona wnosi kasację do Sądu Najwyższego za
pośrednictwem sądu odwoławczego.
§ 2. W wypadku określonym w art. 521 kasację wnosi się bezpośrednio do Sądu
Najwyższego.
Art. 526 [Przymus adwokacki] § 1. W kasacji należy podać, na czym polega
zarzucane uchybienie.
§ 2. Jeżeli kasacja nie pochodzi od prokuratora, Prokuratora Generalnego albo
Rzecznika Praw Obywatelskich, powinna być sporządzona i podpisana przez obrońcę
lub pełnomocnika będącego adwokatem lub
radcą prawnym.
Art. 527 [Opłata] § 1. Do kasacji strona dołącza dowód uiszczenia opłaty
sądowej; nie dotyczy to prokuratora.
§ 2. Osoba pozbawiona wolności nie uiszcza opłaty przy wnoszeniu kasacji; w
wypadku pozostawienia bez rozpoznania albo oddalenia wniesionej przez nią
kasacji zasądza się od niej opłatę. § 3. Żołnierz odbywający zasadniczą służbę
wojskową lub pełniący służbę wojskową w charakterze kandydata na żołnierza
zawodowego nie uiszcza opłaty. § 4. Opłata ulega zwrotowi stronie, która ją
uiściła, jeżeli kasacja zostanie uwzględniona, chociażby w części, albo zostanie
cofnięta. § 5. Minister Sprawiedliwości określa, w drodze rozporządzenia,
wysokość opłaty, mając na uwadze faktyczne koszty postępowania oraz zasadę
dostępu do sądu.
Art. 528 [Niedopuszczalność środka odwoławczego] § 1. Środek odwoławczy nie
przysługuje na odmowę:
1) zwolnienia od uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 527 § 1,
2) wyznaczenia adwokata lub
radcy prawnego w celu sporządzenia kasacji,
3) przywrócenia terminu, o którym mowa w art. 524 § 1 zdanie pierwsze.
§ 2. Przepis art. 447 § 3 stosuje się odpowiednio.
Art. 529 [Kasacja na korzyść] Wniesieniu i rozpoznaniu kasacji na korzyść
oskarżonego nie stoi na przeszkodzie wykonanie kary, zatarcie skazania, akt
łaski ani też okoliczność wyłączająca ściganie lub uzasadniająca zawieszenie
postępowania.
Art. 530 [Odmowa przyjęcia] § 1. W wypadku określonym w art. 525 § 1, przyjmując
kasację, prezes sądu doręcza jej odpis pozostałym stronom oraz, po złożeniu
przez prokuratora pisemnej odpowiedzi na kasację, niezwłocznie przesyła akta
sądowi właściwemu do rozpoznania kasacji, jeżeli sąd, do którego wniesiono
kasację, nie jest uprawniony do jej rozpoznania.
§ 2. Prezes sądu, do którego wniesiono kasację, odmawia jej przyjęcia, jeżeli
zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 120 § 2 lub w art. 429 § 1, albo
gdy kasację oparto na innych powodach niż wskazane w art. 523 § 1. § 3. Na
zarządzenie, o którym mowa w § 2, zażalenie przysługuje do Sądu Najwyższego.
Przepis art. 526 § 2 stosuje się odpowiednio. Sąd Najwyższy rozpoznaje zażalenie
jednoosobowo. Sąd kasacyjny wydaje postanowienie bez udziału stron, chyba że
Prezes Sądu Najwyższego zarządzi inaczej. § 4. W wypadku przyjęcia kasacji,
której prokurator nie uznał za oczywiście bezzasadną, odpis pisemnej odpowiedzi
prokuratora na kasację doręcza się pozostałym stronom, ich obrońcom i
pełnomocnikom. Dalsze pisma procesowe wnosi się bezpośrednio do sądu
kasacyjnego. § 5. Prokurator, uznając kasację za oczywiście bezzasadną, przesyła
odpis odpowiedzi na kasację pozostałym stronom, ich obrońcom i pełnomocnikom,
którzy w terminie 14 dni od otrzymania odpowiedzi prokuratora mogą przedstawić
sądowi na piśmie swoje stanowisko.
Art. 531 [Pozostawienie bez rozpoznania] § 1. Sąd Najwyższy pozostawia bez
rozpoznania przyjętą kasację, jeżeli nie odpowiada ona przepisom wymienionym w
art. 530 § 2 lub gdy przyjęcie kasacji nastąpiło na skutek niezasadnego
przywrócenia terminu. Sąd kasacyjny wydaje postanowienie bez udziału stron,
chyba że prezes Sądu Najwyższego zarządzi inaczej.
§ 2. Sąd Najwyższy może jednak zwrócić akta sprawy sądowi odwoławczemu, jeżeli
stwierdzi, że nie zostały dopełnione czynności zmierzające do usunięcia braków
formalnych wniesionej kasacji. § 3. Przepis § 1 zdanie drugie stosuje się
odpowiednio w wypadku cofnięcia kasacji.
Art. 532 [Wstrzymanie wykonania] § 1. W razie wniesienia kasacji Sąd Najwyższy
może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego orzeczenia,
którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji.
§ 2. Wstrzymanie wykonania orzeczenia można połączyć z zastosowaniem środków
określonych w art. 266, 271, 272, 275 i 277. § 3. Sąd kasacyjny wydaje
postanowienie na posiedzeniu bez udziału stron, chyba że prezes Sądu Najwyższego
zarządzi inaczej.
Art. 533 [Środek zapobiegawczy] Jeżeli kasację wniesiono na niekorzyść
oskarżonego, Sąd Najwyższy może zastosować środek zapobiegawczy, chyba że
oskarżony był uniewinniony.
Art. 534 [Skład Sądu Najwyższego] § 1. Jeżeli ustawa nie wymaga wydania wyroku,
Sąd Najwyższy orzeka jednoosobowo, chyba że Prezes Sądu Najwyższego zarządzi
rozpoznanie sprawy w składzie trzech sędziów.
§ 2. Jeżeli kasacja dotyczy orzeczenia Sądu Najwyższego, podlega rozpoznaniu w
składzie siedmiu sędziów, chyba że orzeczenie zostało wydane jednoosobowo; w
takim wypadku Sąd Najwyższy orzeka w składzie trzech sędziów.
Art. 535 [Rozprawa i posiedzenie] § 1. Kasację od wyroku Sąd Najwyższy
rozpoznaje na rozprawie, a od postanowienia może rozpoznać na posiedzeniu, w
którym strony mogą wziąć udział. Oskarżonego pozbawionego wolności nie sprowadza
się, chyba że prezes sądu lub sąd postanowi inaczej.
§ 2. Sąd Najwyższy może oddalić na posiedzeniu bez udziału stron kasację w razie
jej oczywistej bezzasadności. Nie dotyczy to kasacji wniesionej na podstawie
art. 521. Oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej nie wymaga pisemnego
uzasadnienia. § 3. Sąd Najwyższy może uwzględnić w całości na posiedzeniu bez
udziału stron kasację wniesioną na korzyść oskarżonego w razie jej oczywistej
zasadności.
Art. 536 [Granice rozpoznania] Sąd Najwyższy rozpoznaje kasację w granicach
zaskarżenia i podniesionych zarzutów, a w zakresie szerszym - tylko w wypadkach
określonych w art. 435, 439 i 455.
Art. 537 [Rodzaje orzeczeń] § 1. Sąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy oddala
kasację albo zaskarżone orzeczenie uchyla w całości lub w części.
§ 2. Uchylając zaskarżone orzeczenie Sąd Najwyższy przekazuje sprawę właściwemu
sądowi do ponownego rozpoznania albo umarza postępowanie, a jeżeli skazanie jest
oczywiście niesłuszne - uniewinnia oskarżonego.
Art. 538 [Wykonanie kary] § 1. Z chwilą uchylenia wyroku wykonanie kary ustaje;
karę już wykonaną - w wypadku późniejszego ponownego skazania - zalicza się na
poczet nowo orzeczonej kary.
§ 2. Sąd może zastosować środek zapobiegawczy.
Art. 539 [Niedopuszczalność superkasacji] Niedopuszczalna jest kasacja od
orzeczenia Sądu Najwyższego zapadłego w następstwie rozpoznania kasacji.
Rozdział 56. Wznowienie
postępowania
Art. 540 [Podstawy wznowienia] § 1. Postępowanie sądowe zakończone prawomocnym
orzeczeniem wznawia się, jeżeli:
1) w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa, a istnieje
uzasadniona podstawa do przyjęcia, że mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia,
2) po wydaniu orzeczenia ujawnią się nowe fakty lub dowody nie znane przedtem
sądowi, wskazujące na to, że:
a) skazany nie popełnił czynu albo czyn jego nie stanowił przestępstwa lub nie
podlegał karze,
b) skazano go za przestępstwo zagrożone karą surowszą albo nie uwzględniono
okoliczności zobowiązujących do nadzwyczajnego złagodzenia kary albo też błędnie
przyjęto okoliczności wpływające na nadzwyczajne obostrzenie kary,
c) sąd umorzył lub warunkowo umorzył postępowanie karne błędnie przyjmując
popełnienie przez oskarżonego zarzucanego mu czynu.
§ 2. Postępowanie wznawia się na korzyść oskarżonego, jeżeli w wyniku orzeczenia
Trybunału Konstytucyjnego stracił moc lub uległ zmianie przepis prawny będący
podstawą skazania lub warunkowego umorzenia. § 3. Postępowanie wznawia się na
korzyść oskarżonego, gdy potrzeba taka wynika z rozstrzygnięcia organu
międzynarodowego działającego na mocy umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez
Rzeczpospolitą Polską.
Art. 540a [Wznowienie postępowania] Postępowanie sądowe zakończone prawomocnym
orzeczeniem można wznowić, jeżeli:
1) skazany, do którego zastosowano przepis art. 60 § 3 lub 4 Kodeksu karnego,
nie potwierdził w postępowaniu karnym ujawnionych przez siebie informacji,
2) zachodzi okoliczność określona w art. 11 § 3.
Art. 541 [Ustalenie podstawy] § 1. Czyn, o którym mowa w art. 540 § 1 pkt 1,
musi być ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że orzeczenie takie nie
może zapaść z powodu przyczyn wymienionych w art. 17 § 1 pkt 3-11 lub w art. 22.
§ 2. W tym wypadku wniosek o wznowienie postępowania powinien wskazywać wyrok
skazujący lub orzeczenie zapadłe w postępowaniu karnym, stwierdzające niemożność
wydania wyroku skazującego.
Art. 542 [Wniosek o wznowienie] § 1. Wznowienie postępowania może nastąpić na
wniosek strony lub z urzędu.
§ 2. Wniosek o wznowienie na korzyść złożyć może w razie śmierci skazanego osoba
najbliższa. § 3. Postępowanie wznawia się z urzędu tylko w razie ujawnienia się
jednego z uchybień wymienionych w art. 439 § 1, przy czym wznowienie
postępowania jedynie z powodów określonych w pkt 9-11 może nastąpić tylko na
korzyść oskarżonego. § 4. Wznowienie nie może nastąpić z przyczyn wymienionych w
§ 3, jeżeli były one przedmiotem rozpoznania w trybie kasacji. § 5.
Niedopuszczalne jest wznowienie postępowania z urzędu na niekorzyść oskarżonego
po upływie 6 miesięcy od daty uprawomocnienia się orzeczenia.
Art. 543 [Roszczenia majątkowe] § 1. Wznowienie postępowania, ograniczone
wyłącznie do orzeczenia o roszczeniach majątkowych wynikających z przestępstwa,
może nastąpić tylko przez sąd właściwy do orzekania w sprawach cywilnych.
§ 2. Do wznowienia oraz dalszego postępowania po wznowieniu sąd właściwy do
orzekania w sprawach cywilnych stosuje odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania
cywilnego.
Art. 544 [Właściwość sądu] § 1. W kwestii wznowienia postępowania orzeka sąd
okręgowy, zaś w kwestii wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem sądu
okręgowego - sąd apelacyjny. Sąd orzeka w składzie trzech sędziów.
§ 2. W kwestii wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem sądu
apelacyjnego lub Sądu Najwyższego orzeka Sąd Najwyższy w składzie trzech
sędziów. § 3. W kwestii wznowienia postępowania sąd orzeka na posiedzeniu bez
udziału stron, chyba że prezes sądu lub sąd postanowi inaczej.
Art. 545 [Odpowiednie stosowanie] § 1. W postępowaniu o wznowienie stosuje się
odpowiednio art. 425 § 2 zdanie pierwsze, § 3 i 4, art. 429, 430 § 1, art. 431,
432, 435, 442, 456, 529, 530, 532 i 538, a w razie wznowienia postępowania na
korzyść oskarżonego stosuje się odpowiednio art. 434 i 443.
§ 2. Wniosek o wznowienie postępowania, jeżeli nie pochodzi od prokuratora,
powinien być sporządzony i podpisany przez
adwokata albo
radcę prawnego. Przepis
art. 446 § 2 stosuje się odpowiednio.
Art. 546 [Sprawdzenie okoliczności] Jeżeli sąd zarządził sprawdzenie
okoliczności w trybie art. 97, strony mają prawo wziąć udział w czynnościach
sprawdzających.
Art. 547 [Rodzaje orzeczeń] § 1. Na postanowienie oddalające wniosek lub
pozostawiające go bez rozpoznania przysługuje zażalenie, chyba że orzekł o tym
sąd apelacyjny lub Sąd Najwyższy.
§ 2. Orzekając o wznowieniu postępowania, sąd uchyla zaskarżone orzeczenie i
przekazuje sprawę właściwemu sądowi do ponownego rozpoznania. Od tego orzeczenia
środek odwoławczy nie przysługuje. § 3. Uchylając zaskarżone orzeczenie, sąd
może wyrokiem uniewinnić oskarżonego, jeżeli nowe fakty lub dowody wskazują na
to, że orzeczenie to jest oczywiście niesłuszne albo też postępowanie umorzyć.
Od wyroku uniewinniającego lub umarzającego postępowanie przysługuje środek
odwoławczy. § 4. Od orzeczeń, o których mowa w § 3, wydanych przez Sąd
Najwyższy, środek odwoławczy nie przysługuje.
Art. 548 [Obrońca z urzędu] Jeżeli postępowanie wznowiono na skutek wniosku na
korzyść oskarżonego i toczy się ono po jego śmierci lub jeżeli zachodzi
przyczyna zawieszenia postępowania, prezes sądu wyznacza do obrony praw
oskarżonego obrońcę z urzędu, chyba że wnioskodawca ustanowił już obrońcę.
| |
Linki sponsorowane
|
