|
| |
Kodeks postępowania cywilnego
Tytuł VI. Postępowanie
 |
Dział I. Przepisy
ogólne o czynnościach procesowych
|
|
Rozdział 1.
Pisma procesowe
|
|
|
Rozdział 2.
Doręczenia
|
|
|
Rozdział 3.
Posiedzenia sądowe
|
|
|
Rozdział 4.
Terminy
|
|
|
Rozdział 5.
Uchybienie i przywrócenie terminu
|
|
|
Rozdział 6.
Zawieszenie postępowania
|
|
Tytuł VI. Postępowanie
Dział I. Przepisy ogólne o czynnościach procesowych
Rozdział 1. Pisma procesowe
Art. 125 [Pojęcie; forma] § 1. Pisma procesowe obejmują wnioski i oświadczenia
stron składane poza rozprawą.
§ 2. Jeżeli przepis szczególny tak stanowi, pisma procesowe wnosi się na
urzędowych formularzach lub na elektronicznych nośnikach informatycznych. § 3.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzory i sposób
udostępniania stronom urzędowych formularzy, o których mowa w § 2,
odpowiadających wymaganiom przewidzianym dla pism procesowych, szczególnym
wymaganiom postępowania, w którym mają być stosowane, oraz zawierających
niezbędne pouczenia dla stron co do sposobu ich wypełniania, wnoszenia i skutków
niedostosowania pisma do tych wymagań. Urzędowe formularze powinny być
udostępniane w siedzibach sądów oraz poza sądami, w dogodny dla stron sposób, za
niewygórowaną odpłatnością. § 4. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze
rozporządzenia, szczegółowe zasady i termin wprowadzenia techniki
informatycznej, warunki, jakim powinny odpowiadać elektroniczne nośniki
informatyczne, na których pisma procesowe mają być wnoszone, tryb odtwarzania
danych na nich zawartych oraz sposób ich przechowywania i zabezpieczania,
uwzględniając stan wyposażenia sądów w odpowiednie środki techniczne i poziom
rozwoju technik informatycznych.
Art. 126 [Treść] § 1. Każde pismo procesowe powinno zawierać:
1) oznaczenie sądu, do którego jest skierowane, imię i nazwisko lub nazwę stron,
ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników;
2) oznaczenie rodzaju pisma;
3) osnowę wniosku lub oświadczenia oraz dowody na poparcie przytoczonych
okoliczności;
4) podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika;
5) wymienienie załączników.
§ 2. Gdy pismo procesowe jest pierwszym pismem w sprawie, powinno ponadto
zawierać oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby stron, ich przedstawicieli
ustawowych i pełnomocników oraz przedmiotu sporu, pisma zaś dalsze - sygnaturę
akt. § 3. Do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi
pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa. § 4. Za stronę, która nie
może się podpisać, podpisuje pismo osoba przez nią upoważniona, z wymienieniem
przyczyny, dla której strona sama się nie podpisała.
Art. 127 [Pisma przygotowawcze] W pismach procesowych mających na celu
przygotowanie rozprawy (pisma przygotowawcze) należy podać zwięźle stan sprawy,
wypowiedzieć się co do twierdzeń strony przeciwnej i dowodów przez nią
powołanych, wreszcie wskazać dowody, które mają być przedstawione na rozprawie,
lub je załączyć.
Art. 128 [Załączniki] Do pisma procesowego należy dołączyć jego odpisy i odpisy
załączników dla doręczenia ich uczestniczącym w sprawie osobom, a ponadto,
jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego
załącznika do akt sądowych.
Art. 129 [Oryginał dokumentu] Strona powołująca się w piśmie na dokument
obowiązana jest na żądanie przeciwnika złożyć oryginał dokumentu w sądzie
jeszcze przed rozprawą.
Art. 130 [Braki pism] § 1. Jeżeli pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego
biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę,
pod rygorem zwrócenia pisma, do poprawienia lub uzupełnienia go w terminie
tygodniowym. Mylne oznaczenie pisma procesowego lub inne oczywiste
niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania pismu biegu i rozpoznania go w
trybie właściwym.
§ 2. Po bezskutecznym upływie terminu przewodniczący zwraca pismo stronie. Pismo
zwrócone nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma
procesowego do sądu. § 3. Pismo poprawione lub uzupełnione w terminie wywołuje
skutki od chwili jego wniesienia. § 4. Zarządzenie przewodniczącego o zwrocie
pozwu doręcza się tylko powodowi. § 5. Pisma procesowe sporządzone z naruszeniem
art. 87[1] podlegają zwrotowi bez wzywania do usunięcia braków, chyba że ustawa
stanowi inaczej.
Art. 130[1] [Urzędowe formularze] § 1. (utracił moc)
§ 1[1]. Jeżeli pismo procesowe, które powinno być wniesione na urzędowym
formularzu, nie zostało wniesione na takim formularzu lub nie może otrzymać
prawidłowego biegu na skutek niezachowania innych warunków formalnych,
przewodniczący wzywa stronę do jego poprawienia lub uzupełnienia w terminie
tygodniowym, przesyłając złożone pismo. Wezwanie powinno wskazywać wszystkie
braki pisma oraz zawierać pouczenie o treści § 2. § 2. W razie bezskutecznego
upływu terminu lub ponownego złożenia pisma dotkniętego brakami przewodniczący
zarządza zwrot pisma. Sprzeciw od wyroku zaocznego, zarzuty od nakazu zapłaty
oraz sprzeciw od nakazu zapłaty sąd odrzuca. § 3. Przepisy § 1 i § 2 stosuje się
odpowiednio do pism, które powinny być wniesione na elektronicznych nośnikach
informatycznych. § 4. (uchylony)
Rozdział 2. Doręczenia
Art. 131 [Sposoby] § 1. Sąd dokonywa doręczeń przez pocztę, komornika, woźnych,
a także przez sądową służbę doręczeniową.
§ 2. Szczegółowy tryb doręczania pism sądowych przez pocztę określa
rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości wydane w porozumieniu z Ministrem
Łączności . § 3. Minister Sprawiedliwości może, w drodze rozporządzenia,
utworzyć sądową służbę doręczeniową, powołaną do dokonywania doręczeń, o których
mowa w § 1, i określić organizację służby doręczeniowej oraz szczegółowy tryb
doręczania przez tę służbę pism sądowych, mając na względzie zapewnienie
skuteczności doręczeń, zachowania wymogów postępowania sądowego, ochronę praw
osób, którym pisma są doręczane, oraz zasady ochrony ich danych osobowych.
Art. 132 [W toku sprawy] § 1. W toku sprawy
adwokaci i
radcy prawni mogą
doręczać sobie nawzajem pisma bezpośrednio za potwierdzeniem odbioru i
oznaczeniem daty.
§ 2. Doręczenie adresatowi może nastąpić także przez wręczenie mu pisma
bezpośrednio w sekretariacie sądu.
Art. 133 [Odbiorca] § 1. Jeżeli stroną jest osoba fizyczna, doręczenia dokonuje
się jej osobiście, a gdy nie ma ona zdolności procesowej - jej przedstawicielowi
ustawowemu.
§ 2. Pisma procesowe lub orzeczenia dla osoby prawnej, jak również dla
organizacji, która nie ma osobowości prawnej, doręcza się organowi uprawnionemu
do reprezentowania ich przed sądem lub do rąk pracownika upoważnionego do
odbioru pism. § 2a. Pisma procesowe dla przedsiębiorców i wspólników spółek
handlowych, wpisanych do rejestru sądowego na podstawie odrębnych przepisów,
doręcza się na adres podany w rejestrze, chyba że strona wskazała inny adres dla
doręczeń. Jeżeli ostatni wpisany adres został wykreślony jako niezgodny z
rzeczywistym stanem rzeczy i nie zgłoszono wniosku o wpis nowego adresu, adres
wykreślony jest uważany za adres podany w rejestrze. § 2b. (uchylony) § 3.
Jeżeli ustanowiono pełnomocnika procesowego lub osobę upoważnioną do odbioru
pism sądowych, doręczenia należy dokonać tym osobom. Jednakże Skarbowi Państwa
doręczenia dokonywa się zawsze w sposób określony w § 2.
Art. 134 [W dni wolne i w nocy] § 1. W dni ustawowo uznane za wolne od pracy,
jako też w porze nocnej doręczać można tylko w wyjątkowych wypadkach za
uprzednim zarządzeniem prezesa sądu.
§ 2. Za porę nocną uważa się czas od godziny dwudziestej pierwszej do godziny
siódmej.
Art. 135 [Miejsce] Doręczenia dokonywa się w mieszkaniu, w miejscu pracy lub
tam, gdzie się adresata zastanie.
Art. 136 [Zmiana adresu] § 1. Strony i ich przedstawiciele mają obowiązek
zawiadamiać sąd o każdej zmianie swego zamieszkania.
§ 2. W razie zaniedbania tego obowiązku pismo sądowe pozostawia się w aktach
sprawy ze skutkiem doręczenia, chyba że nowy adres jest sądowi znany. O
powyższym obowiązku i skutkach jego niedopełnienia sąd powinien pouczyć stronę
przy pierwszym doręczeniu. § 3. Przepisu paragrafu poprzedzającego nie stosuje
się do doręczenia skargi o wznowienie postępowania.
Art. 137 [Doręczanie funkcjonariuszom i więźniom] § 1. Doręczenia żołnierzom
zasadniczej służby wojskowej, Policji i Służby Więziennej dokonywa się przez ich
organy bezpośrednio przełożone.
§ 2. Doręczenia osobom pozbawionym wolności dokonywa się przez zarząd
odpowiedniego zakładu.
Art. 138 [Doręczenie zastępcze] § 1. Jeżeli doręczający nie zastanie adresata w
mieszkaniu, może doręczyć pismo sądowe dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie
było - administracji domu, dozorcy domu lub sołtysowi , jeżeli osoby te nie są
przeciwnikami adresata w sprawie i podjęły się oddania mu pisma.
§ 2. Dla adresata, którego doręczający nie zastanie w miejscu pracy, można
doręczyć pismo osobie upoważnionej do odbioru pism.
Art. 139 [Niemożność doręczenia] § 1. W razie niemożności doręczenia w sposób
przewidziany w artykułach poprzedzających, pismo przesłane pocztą należy złożyć
w placówce pocztowej operatora publicznego, a doręczane w inny sposób - w
urzędzie właściwej gminy, umieszczając zawiadomienie o tym w drzwiach mieszkania
adresata lub w oddawczej skrzynce pocztowej.
§ 2. Jeżeli adresat lub jego domownik odmawia przyjęcia pisma, pozostawia się je
w miejscu doręczenia, a gdyby to było niemożliwe, pismo przesłane pocztą składa
się - uprzedzając o tym - w placówce pocztowej operatora publicznego lub, w
przypadku pism doręczanych w inny sposób, w urzędzie właściwej gminy. § 3. Pisma
dla osób prawnych, organizacji, osób fizycznych podlegających wpisowi do
rejestru albo ewidencji na podstawie odrębnych przepisów - w razie niemożności
doręczenia w sposób przewidziany w artykułach poprzedzających z uwagi na
nieujawnienie w rejestrze zmiany adresu - pozostawia się w aktach sprawy ze
skutkiem doręczenia, chyba że nowy adres jest sądowi znany. § 4. Sąd rejestrowy
przy ogłoszeniu lub doręczeniu postanowienia o pierwszym wpisie poucza
wnioskodawcę o skutkach zaniedbania ujawnienia w rejestrze zmian określonych w §
3.
Art. 140 [Doręczanie odpisów] Pisma procesowe i orzeczenia doręcza się w
odpisach.
Art. 141 [Doręczenie pełnomocnikom i współuczestnikom] § 1. Pełnomocnikowi
procesowemu kilku osób doręcza się jeden egzemplarz pisma i załączników.
§ 2. Uprawnionemu przez kilku współuczestników sporu do odbioru pism sądowych
doręcza się po jednym egzemplarzu dla każdego współuczestnika. § 3. Jeżeli jest
kilku pełnomocników jednej strony, sąd doręcza pismo tylko jednemu z nich.
Art. 142 [Potwierdzenie odbioru] § 1. Odbierający pismo potwierdza odbiór i jego
datę własnoręcznym podpisem. Jeżeli tego nie może lub nie chce uczynić,
doręczający sam oznacza datę doręczenia oraz przyczyny braku podpisu.
§ 2. Doręczający stwierdza na potwierdzeniu odbioru sposób doręczenia, a na
doręczonym piśmie zaznacza dzień doręczenia i opatruje to stwierdzenie swoim
podpisem.
Art. 143 [Kurator do doręczeń] Jeżeli stronie, której miejsce pobytu nie jest
znane, ma być doręczony pozew lub inne pismo procesowe wywołujące potrzebę
podjęcia obrony jej praw, doręczenie może do chwili zgłoszenia się strony albo
jej przedstawiciela lub pełnomocnika nastąpić tylko do rąk kuratora
ustanowionego na wniosek osoby zainteresowanej przez sąd orzekający.
Art. 144 [Ustanowienie kuratora] § 1. Przewodniczący ustanowi kuratora, jeżeli
wnioskodawca uprawdopodobni, że miejsce pobytu strony nie jest znane. W sprawach
o roszczenia alimentacyjne, jak również w sprawach o ustalenie ojcostwa i o
związane z tym roszczenia, przewodniczący przed ustanowieniem kuratora
przeprowadzi stosowne dochodzenie w celu ustalenia miejsca zamieszkania lub
pobytu pozwanego.
§ 2. O ustanowieniu kuratora przewodniczący ogłosi publicznie w budynku sądowym
i lokalu wójta (burmistrza, prezydenta miasta), w sprawach zaś większej wagi,
gdy uzna to za potrzebne, także w prasie. § 3. Z chwilą doręczenia pisma
kuratorowi doręczenie staje się skuteczne. Sąd może jednak uzależnić skuteczność
doręczenia od upływu oznaczonego terminu od chwili wywieszenia obwieszczenia w
budynku sądowym.
Art. 145 [Wywieszenie w budynku sądowym] W wypadkach, w których ustanowienie
kuratora według przepisów poprzedzających nie jest wymagane, pismo doręcza się
stronie, której miejsce pobytu nie jest znane, przez wywieszenie w budynku
sądowym. Doręczenie takie staje się skuteczne z upływem miesiąca od dnia
wywieszenia.
Art. 146 [Odesłanie] Przepisy o doręczeniu stronie, której miejsce pobytu nie
jest znane, i ustanowieniu dla niej kuratora stosuje się również do organizacji,
które nie mają organów albo których organy są nie znane z miejsca pobytu.
Art. 147 [Nieuzasadnione stosowanie trybu szczególnego] Gdy okaże się, że
żądanie ustanowienia kuratora lub wywieszenia pisma nie było uzasadnione, sąd
zarządzi doręczenie pisma w sposób właściwy, a w miarę potrzeby zniesie na
wniosek strony zainteresowanej postępowanie przeprowadzone z udziałem kuratora
lub po wywieszeniu pisma w budynku sądowym.
Rozdział 3. Posiedzenia sądowe
Art. 148 [Zasada] § 1. Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej,
posiedzenia sądowe są jawne, a sąd orzekający rozpoznaje sprawy na rozprawie.
§ 2. Sąd może skierować sprawę na posiedzenie jawne i wyznaczyć rozprawę także
wówczas, gdy sprawa podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.
Art. 149 [Wyznaczenie; zawiadomienie] § 1. Posiedzenia sądowe wyznacza
przewodniczący z urzędu, ilekroć wymaga tego stan sprawy.
§ 2. O posiedzeniach jawnych zawiadamia się strony i osoby zainteresowane przez
wezwanie lub ogłoszenie podczas posiedzenia. Stronie nieobecnej na posiedzeniu
jawnym należy zawsze doręczyć wezwanie na następne posiedzenie. Wezwanie powinno
być doręczone co najmniej na tydzień przed posiedzeniem. W wypadkach pilnych
termin ten może być skrócony do trzech dni.
Art. 150 [Treść wezwania] W wezwaniu na posiedzenie oznacza się:
1) imię, nazwisko i miejsce zamieszkania wezwanego;
2) sąd oraz miejsce i czas posiedzenia;
3) strony i przedmiot sprawy;
4) cel posiedzenia;
5) skutki niestawiennictwa.
Art. 151 [Miejsce] Posiedzenia sądowe odbywają się w budynku sądowym, a poza tym
budynkiem tylko wówczas, gdy czynności sądowe muszą być wykonane w innym miejscu
albo gdy odbycie posiedzenia poza budynkiem sądowym ułatwia przeprowadzenie
sprawy lub przyczynia się znacznie do zaoszczędzenia kosztów.
Art. 152 [Wstęp] Na posiedzenia jawne wstęp na salę sądową mają - poza stronami
i osobami wezwanymi - tylko osoby pełnoletnie. Na posiedzenia niejawne mają
wstęp tylko osoby wezwane.
Art. 153 [Posiedzenie przy drzwiach zamkniętych] § 1. Sąd z urzędu zarządza
odbycie całego posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych, jeżeli
publiczne rozpoznanie sprawy zagraża porządkowi publicznemu lub moralności albo
gdy mogą być ujawnione okoliczności objęte tajemnicą państwową lub służbową.
§ 2. Sąd może zarządzić odbycie posiedzenia przy drzwiach zamkniętych również na
wniosek strony, jeżeli podane przez nią przyczyny uzna za uzasadnione lub jeżeli
roztrząsane być mają szczegóły życia rodzinnego. Postępowanie dotyczące tego
wniosku odbywa się przy drzwiach zamkniętych. Postanowienie w tym przedmiocie
sąd ogłasza publicznie.
Art. 154 [Rozwinięcie] § 1. Podczas posiedzenia odbywającego się przy drzwiach
zamkniętych mogą być obecni na sali: strony, interwenienci uboczni, ich
przedstawiciele ustawowi i pełnomocnicy, prokurator oraz osoby zaufania po dwie
z każdej strony.
§ 2. Ogłoszenie orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie odbywa się
publicznie.
Art. 155 [Prowadzenie] § 1. Przewodniczący otwiera, prowadzi i zamyka
posiedzenia, udziela głosu, zadaje pytania, upoważnia do zadawania pytań i
ogłasza orzeczenia.
§ 2. Przewodniczący może odebrać głos, gdy przemawiający go nadużywa, jak
również uchylić pytanie, jeżeli uzna je za niewłaściwe lub zbyteczne.
Art. 156 [Odroczenie] Sąd nawet na zgodny wniosek stron może odroczyć
posiedzenie tylko z ważnej przyczyny.
Art. 157 [Protokół] § 1. Z przebiegu posiedzenia jawnego protokolant pod
kierunkiem przewodniczącego spisuje protokół.
§ 2. Przy wydawaniu wyroków zaocznych wystarcza zaznaczenie w aktach, że pozwany
nie stawił się na posiedzenie, nie żądał przeprowadzenia rozprawy w swej
nieobecności i nie złożył żadnych wyjaśnień, oraz wzmianka co do ogłoszenia
wyroku. § 3. Z posiedzenia niejawnego sporządza się notatkę urzędową, jeżeli nie
wydano orzeczenia.
Art. 158 [Treść] § 1. Protokół powinien zawierać:
1) oznaczenie sądu, miejsca i daty posiedzenia, nazwiska sędziów, protokolanta,
prokuratora, stron, interwenientów, jak również obecnych na posiedzeniu
przedstawicieli ustawowych i pełnomocników oraz oznaczenie sprawy tudzież
wzmiankę co do jawności;
2) przebieg posiedzenia, w szczególności wnioski i twierdzenia stron, wyniki
postępowania dowodowego, wymienienie zarządzeń i orzeczeń wydanych na
posiedzeniu oraz stwierdzenie, czy zostały ogłoszone; jeżeli sporządzenie
odrębnej sentencji orzeczenia nie jest wymagane, wystarcza zamieszczenie w
protokole treści samego rozstrzygnięcia; zamiast podania wniosków i twierdzeń
można w protokole powołać się na pisma przygotowawcze;
3) czynności stron wpływające na rozstrzygnięcie sądu (ugoda, zrzeczenie się
roszczenia, uznanie powództwa, cofnięcie, zmiana, rozszerzenie lub ograniczenie
żądania pozwu).
§ 2. Protokół podpisują przewodniczący i protokolant.
Art. 159 [Aparatura dźwiękowa; stenogramy] § 1. Przebieg czynności
protokołowanych może być utrwalony za pomocą aparatury dźwiękowej, o czym należy
przed uruchomieniem aparatury uprzedzić wszystkie osoby uczestniczące w
czynności.
§ 2. (skreślony) § 3. Protokół może również być spisany pismem stenograficznym.
W tym wypadku protokolant niezwłocznie po zakończeniu posiedzenia przełoży
stenogram na zwykłe pismo, czyniąc adnotację, jakim posługiwał się systemem
stenograficznym.
Art. 160 [Korekta protokołu] Strony mogą żądać sprostowania lub uzupełnienia
protokołu, nie później jednak jak na następnym posiedzeniu, a jeśli idzie o
protokół rozprawy, po której zamknięciu nastąpiło wydanie wyroku - dopóki akta
sprawy znajdują się w sądzie. Od zarządzenia przewodniczącego strony mogą
odwołać się do sądu w terminie tygodniowym od doręczenia im zarządzenia.
Art. 161 [Załącznik do protokołu] W toku posiedzenia wnioski, oświadczenia,
uzupełnienia i sprostowania wniosków i oświadczeń można zamieścić w załączniku
do protokołu. Gdy stronę zastępuje adwokat,
radca prawny lub rzecznik patentowy,
przewodniczący może zażądać złożenia takiego załącznika w wyznaczonym terminie.
Art. 162 [Zastrzeżenia] Strony mogą w toku posiedzenia, a jeżeli nie były
obecne, na najbliższym posiedzeniu zwrócić uwagę sądu na uchybienia przepisom
postępowania, wnosząc o wpisanie zastrzeżenia do protokołu. Stronie, która
zastrzeżenia nie zgłosiła, nie przysługuje prawo powoływania się na takie
uchybienia w dalszym toku postępowania, chyba że chodzi o przepisy postępowania,
których naruszenie sąd powinien wziąć pod rozwagę z urzędu, albo że strona
uprawdopodobni, iż nie zgłosiła zastrzeżeń bez swojej winy.
Art. 163 [Grzywna] § 1. Jeżeli kodeks przewiduje grzywnę bez określenia jej
wysokości, grzywnę wymierza się w kwocie do jednego tysiąca złotych. Grzywny
ściąga się w drodze egzekucji sądowej na rzecz Skarbu Państwa.
§ 2. Ilekroć kodeks dopuszcza zarządzenie przymusowego sprowadzenia lub
aresztowania, stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania karnego. §
3. O przymusowe sprowadzenie żołnierza w czynnej służbie wojskowej sąd zwraca
się do dowódcy jednostki wojskowej, w której pełni on służbę, lub do Żandarmerii
Wojskowej, a o przymusowe sprowadzenie funkcjonariusza Policji, Biura Ochrony
Rządu, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu lub Straży
Granicznej - do jego przełożonego. § 4. O ukaranie żołnierza w czynnej służbie
wojskowej sąd występuje do dowódcy jednostki wojskowej, w której pełni on
służbę, a o ukaranie funkcjonariusza Policji, Biura Ochrony Rządu, Agencji
Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu lub Straży Granicznej - do jego
przełożonego.
Rozdział 4. Terminy
Art. 164 [Definicja] Bieg terminu wyznaczonego przez sąd lub przewodniczącego
(termin sądowy) rozpoczyna się od ogłoszenia w tym przedmiocie postanowienia lub
zarządzenia, a gdy kodeks przewiduje doręczenie z urzędu - od jego doręczenia.
Art. 165 [Obliczanie] § 1. Terminy oblicza się według przepisów prawa cywilnego.
§ 2. Oddanie pisma procesowego w polskiej placówce pocztowej operatora
publicznego jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. § 3. To samo dotyczy
złożenia pisma przez żołnierza w dowództwie jednostki wojskowej albo przez osobę
pozbawioną wolności w administracji zakładu karnego oraz przez członka załogi
polskiego statku morskiego u kapitana statku.
Art. 166 [Przedłużenie] Przewodniczący może z ważnej przyczyny przedłużyć lub
skrócić termin sądowy na wniosek zgłoszony przed upływem terminu, nawet bez
wysłuchania strony przeciwnej.
Rozdział 5. Uchybienie i przywrócenie terminu
Art. 167 [Skutki] Czynność procesowa podjęta przez stronę po upływie terminu
jest bezskuteczna.
Art. 168 [Przywrócenie] § 1. Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności
procesowej bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.
Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
§ 2. Przywrócenie nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie pociąga
za sobą ujemnych dla strony skutków procesowych.
Art. 169 [Wniosek] § 1. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do
sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu tygodnia od czasu ustania
przyczyny uchybienia terminu.
§ 2. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności uzasadniające wniosek. §
3. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności procesowej. § 4. Po
upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w
wypadkach wyjątkowych.
Art. 170 [Niedopuszczalność] Niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do
złożenia środka odwoławczego od wyroku orzekającego unieważnienie małżeństwa lub
rozwód albo ustalającego nieistnienie małżeństwa, jeżeli choćby jedna ze stron
zawarła po uprawomocnieniu się wyroku nowy związek małżeński.
Art. 171 [Odrzucenie wniosku] Spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny
wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym.
Art. 172 [Wpływ wniosku na postępowanie] Zgłoszenie wniosku o przywrócenie
terminu nie wstrzymuje postępowania w sprawie ani wykonania orzeczenia. Sąd może
jednak, stosownie do okoliczności, wstrzymać postępowanie lub wykonanie
orzeczenia. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W razie
uwzględnienia wniosku sąd może natychmiast przystąpić do rozpoznania sprawy.
Rozdział 6. Zawieszenie postępowania
Art. 173 [Z mocy prawa] Postępowanie ulega zawieszeniu z mocy prawa w razie
zaprzestania czynności przez sąd wskutek siły wyższej.
Art. 174 [Z urzędu] § 1. Sąd zawiesza postępowanie z urzędu:
1) w razie śmierci strony lub jej przedstawiciela ustawowego, utraty przez nich
zdolności procesowej, utraty przez stronę zdolności sądowej lub utraty przez
przedstawiciela ustawowego charakteru takiego przedstawiciela;
2) jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą
braki uniemożliwiające jej działanie;
3) jeżeli strona lub jej przedstawiciel ustawowy znajduje się w miejscowości
pozbawionej wskutek nadzwyczajnych wydarzeń komunikacji z siedzibą sądu;
4) jeżeli ogłoszono upadłość strony, a spór dotyczy przedmiotu wchodzącego w
skład masy upadłości.
§ 2. W wypadkach wymienionych w § 1 pkt 1 i 4 zawieszenie ma skutek od chwili
zdarzeń, które je spowodowały. Zawieszając postępowanie, sąd z urzędu uchyla
orzeczenia wydane po nastąpieniu tych zdarzeń, chyba że nastąpiły one po
zamknięciu rozprawy.
Art. 175 [Śmierć pełnomocnika] W razie śmierci pełnomocnika procesowego
postępowanie może toczyć się dalej dopiero po wezwaniu strony nie stawającej.
Wezwanie doręcza się stronie w miejscu jej rzeczywistego zamieszkania,
zawiadamiając ją równocześnie o śmierci pełnomocnika procesowego. W wypadku tym
nie stosuje się art. 136 § 2.
Art. 175[1] [Wyznaczenie nowego pełnomocnika] Jeżeli zastępstwo stron przez
adwokatów lub
radców prawnych jest obowiązkowe, w razie śmierci
adwokata lub
radcy prawnego, skreślenia z listy
adwokatów lub
radców prawnych, utraty
możliwości wykonywania zawodu albo utraty zdolności procesowej, sąd zawiesza
postępowanie z urzędu, wyznaczając odpowiedni termin do wskazania innego
adwokata lub
radcy prawnego, i po upływie tego terminu podejmuje postępowanie.
Przepis art. 175 stosuje się odpowiednio.
Art. 176 [Na wniosek spadkobiercy] Sąd zawiesi postępowanie na wniosek
spadkobiercy, jeżeli powód dochodzi przeciwko niemu wykonania obowiązku,
należącego do długów spadkowych, a spadkobierca nie złożył jeszcze oświadczenia
o przyjęciu spadku i termin do złożenia takiego oświadczenia jeszcze nie
upłynął.
Art. 177 [Fakultatywne z urzędu] § 1. Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu:
1) jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się
postępowania cywilnego;
2) jeżeli osoba trzecia wystąpiła przeciwko obu stronom z interwencją główną;
3) jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od uprzedniej decyzji organu
administracji publicznej;
4) jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze karnej lub dyscyplinarnej
mogłoby wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy cywilnej;
5) w razie niestawiennictwa obu stron na rozprawie, jeżeli ustawa nie stanowi
inaczej, oraz w razie niestawiennictwa powoda, gdy powód nie żądał rozpoznania
sprawy w jego nieobecności, a pozwany nie zgłosił wniosku o rozpoznanie sprawy;
6) jeżeli na skutek braku lub wskazania złego adresu powoda albo niewskazania
przez powoda w wyznaczonym terminie adresu pozwanego lub niewykonania przez
powoda innych zarządzeń nie można nadać sprawie dalszego biegu.
§ 2. Jeżeli postępowanie karne, dyscyplinarne lub administracyjne nie jest
jeszcze rozpoczęte, a jego rozpoczęcie zależy od wniosku strony, sąd wyznaczy
termin do wszczęcia postępowania, w innych wypadkach może zwrócić się do
właściwego organu.
Art. 178 [Na zgodny wniosek] Sąd może również zawiesić postępowanie na zgodny
wniosek stron.
Art. 179 [Skutki zawieszenia] § 1. W wypadku zawieszenia postępowania na zgodny
wniosek stron albo wskutek ich niestawiennictwa lub niemożności nadania sprawie
dalszego biegu, zawieszenie wstrzymuje tylko bieg terminów sądowych, które
biegną dalej dopiero z chwilą podjęcia postępowania.
§ 2. We wszystkich innych wypadkach zawieszenia żadne terminy nie biegną i
zaczynają biec dopiero od początku z chwilą podjęcia postępowania. Terminy
sądowe należy w miarę potrzeby wyznaczać na nowo. § 3. Podczas zawieszenia sąd
nie podejmuje żadnych czynności z wyjątkiem tych, które mają na celu podjęcie
postępowania albo zabezpieczenie powództwa lub dowodu. Czynności podejmowane
przez strony, a nie dotyczące tych przedmiotów, wywołują skutki dopiero z chwilą
podjęcia postępowania.
Art. 180 [Podjęcie postępowania z urzędu] § 1. Sąd postanowi podjąć postępowanie
z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia, w szczególności:
1) w razie śmierci strony - z chwilą zgłoszenia się lub wskazania następców
prawnych zmarłego albo z chwilą ustanowienia we właściwej drodze kuratora
spadku;
2) w razie utraty zdolności sądowej - z chwilą ustalenia ogólnego następcy
prawnego;
3) w razie braku przedstawiciela ustawowego - z chwilą jego ustanowienia;
4) gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania - z chwilą
uprawomocnienia się orzeczenia kończącego to postępowanie; sąd może jednak i
przedtem, stosownie do okoliczności, podjąć dalsze postępowanie.
§ 2. Jeżeli w ciągu roku od dnia postanowienia o zawieszeniu postępowania nie
zgłoszą się lub nie zostaną wskazani następcy prawni zmarłej strony, sąd może z
urzędu zwrócić się do sądu spadku o ustanowienie kuratora spadku, chyba że
kurator taki już wcześniej został ustanowiony.
Art. 181 [Podjęcie postępowania na wniosek] Sąd postanowi podjąć postępowanie na
wniosek którejkolwiek ze stron:
1) gdy postępowanie zostało zawieszone na wniosek spadkobiercy - po złożeniu
oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku albo po upływie terminu do
złożenia takiego oświadczenia;
2) w wypadku zawieszenia na wniosek obu stron albo wskutek niestawiennictwa -
nie wcześniej niż po upływie trzech miesięcy od zawieszenia, jeżeli strony we
wniosku o zawieszenie nie oznaczyły dłuższego terminu.
Art. 182 [Umorzenia] § 1. Sąd umarza postępowanie zawieszone na zgodny wniosek
stron lub na wniosek spadkobiercy, jak również z przyczyn wskazanych w art. 177
§ 1 pkt 5 i pkt 6, jeżeli wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w
ciągu lat trzech od daty postanowienia o zawieszeniu. Ponadto sąd umorzy
postępowanie w razie stwierdzenia braku następcy prawnego strony, która utraciła
zdolność sądową, a w każdym razie po upływie lat trzech od daty postanowienia o
zawieszeniu z tej przyczyny. Sąd także umorzy postępowanie w razie śmierci
strony po upływie lat dziesięciu od daty postanowienia o zawieszeniu
postępowania z tej przyczyny.
§ 2. Umorzenie postępowania zawieszonego w pierwszej instancji nie pozbawia
powoda prawa ponownego wytoczenia powództwa, jednakże poprzedni pozew nie
wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wytoczeniem powództwa. § 3.
Umorzenie zawieszonego postępowania przez sąd wyższej instancji powoduje
uprawomocnienie się zaskarżonego orzeczenia, z wyjątkiem spraw o unieważnienie
małżeństwa lub o rozwód oraz o ustalenie nieistnienia małżeństwa, w których
postępowanie umarza się wówczas w całości. § 4. Z umorzeniem postępowania
umarzają się nawzajem także koszty stron w danej instancji.
Art. 183 [Posiedzenie niejawne] Postanowienie w przedmiocie zawieszenia,
podjęcia i umorzenia postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
| |
Linki sponsorowane
|
